Team
Door kengetallen als het aantal klanten, het aantal transacties en de omzet te vertalen naar de prestatie per FTE dierenarts kunnen we praktijken van verschillende grootte met elkaar vergelijken. We zien dan dat de omzet per FTE dierenarts stijgt, maar dat het aantal klanten en het aantal transacties per klant per jaar dalen. Hoe verklaren we dat?
Team
Door kengetallen als het aantal klanten, het aantal transacties en de omzet te vertalen naar de prestatie per FTE dierenarts kunnen we praktijken van verschillende grootte met elkaar vergelijken. We zien dan dat de omzet per FTE dierenarts stijgt, maar dat het aantal klanten en het aantal transacties per klant per jaar dalen. Hoe verklaren we dat?
Meer capaciteit leidt tot meer zorg
Het aantal FTE dierenartsen per praktijk is gestegen met 4,2% naar gemiddeld 3,3 FTE per praktijk. Met deze groei neemt de gemiddelde capaciteit per praktijk toe. Er komt daarmee ruimte om meer zorg uit te voeren, wat ook gebeurt, gelet op de groei in de verleende zorg. Er blijft vervolgens nog voldoende capaciteit over, gelet op de lichte daling van het aantal transacties én het aantal klanten per FTE. De groei in het absolute aantal klanten bevestigt dit.
Dit blijkt ook uit de gesprekken die we met veel praktijken gevoerd hebben. De werkdruk die in de praktijk wordt ervaren is duidelijk lager dan in voorgaande jaren. Ook zien we veel minder praktijken die een klantenstop hebben ingevoerd. Daarmee lijken de meeste praktijken de werkdruk goed onder controle te hebben.
Spreiding tussen praktijken is groot
Als we kijken naar de spreiding van de prestatie per FTE, dan zien we enorme verschillen per praktijk. In sommige praktijken bedient 1 FTE dierenartsen nog geen 650 klanten, terwijl dit in andere praktijken ruim boven de 1700 klanten ligt. De waardepropositie van de praktijk lijkt hierbij een grote rol te spelen.
Hoe is de praktijk gepositioneerd?
Het waardestrategiemodel van Treacy en Wiersema1 beschrijft hoe het succes van bedrijven bepaald wordt door een bewuste positie in de markt. Bedrijven kiezen daarbij een positie in de markt waarmee ze zich duidelijk onderscheiden in vergelijking met concurrenten. Het model kent drie onderscheidende waarden, die ook in de veterinaire markt gelden:
Productleiderschap
Dit zijn vooral bedrijven die herkend willen worden op het leveren van het beste product of dienst. Veelal zijn dit innovatie en vernieuwende bedrijven die voor lopen in de markt. Zij leven de beste producten vaak voor een hoge prijs. Dit zou gelden voor dierenartsenpraktijken die technische hoogwaardige diergeneeskunde leveren en zich onderscheiden op veterinair medische kwaliteit. Belangrijk kengetal voor deze positie is de ATF. Immers, voor de hoogste kwaliteit wordt het meeste betaald.
Klantrelatie
Bedrijven die zich hierop richten willen het beste voor de klant. Natuurlijk moet het product of dienst goed zijn, maar het gaat hen vooral om de service aan de klant. De klant is hier echt koning. Veel dierenartsenpraktijken zien zichzelf graag op deze positie. Belangrijk kengetal voor deze positie is het aantal transacties per klant per jaar. Want richt jij je je op de relatie met de klant, dan wil je die zo vaak mogelijk zien. het aantal transacties per klant per jaar ligt daarmee boven de benchmark.
Proces optimalisatie
Dit zijn bedrijven die zeer goed georganiseerd zijn en hun processen optimaal ingericht hebben. Het gevolg is dat ze tegen de laagste kosten kunnen produceren, waardoor ze zich kunnen onderscheiden op prijs. Dat heeft wel tot gevolg dat ze veel klanten nodig hebben om tot een goede winst te komen. Er zijn in de veterinaire markt maar weinig praktijken die bewust voor deze waardestrategie kiezen.
Belangrijk kengetal voor deze positie si het aantal klanten per FTE dierenarts. Juist omdat je de laagste prijs voert (en daarmee een lage ATF en veelal een lagere marge) zul je veel klanten moeten zien voor voldoende omzet en winst.
Om dus het aantal klanten per FTE dierenarts als praktijk op waarde te kunnen schatten is het belangrijk om na te denken over de positionering van jouw praktijk. Wil je graag een praktijk zijn die zich onderscheidt in de relatie met de klant, maar heb jij meer dan 1000-1100 klanten per FTE dierenarts, dan is het de vraag of je die klanten wel de aandacht kunt geven die ze willen. Daarnaast wil je die klanten zo vaak mogelijk zien, wat wil zeggen dat het aantal transacties per klant per jaar juist hoger zou moeten zijn dan de benchmark van 4,7.
De kengetallen aantal klanten per FTE dierenarts, aantal transacties per klant per jaar en ATF zijn daarmee belangrijke indicatoren die iets vertellen over de positie die je als praktijk inneemt in de markt.
Omzet per FTE dierenartsen gestegen, maar kosten ook
Gemiddeld was de omzet voor 1 FTE dierenarts in 2025 €400.000 om. Dit is inclusief alle balieverkopen en overige omzet is die door de paraveterinairen gefactureerd is. Dit is een fors bedrag en is de afgelopen jaren ook aanzienlijk toegenomen. Als we hier de kosten van een gemiddelde praktijk tegenover zetten, verandert dit perspectief. Gemiddeld bedragen de kosten voor een praktijk om 1 FTE dierenarts aan het werk te houden ongeveer €300.000. Van hetgeen overblijft dient de ondernemer nog te leven en moeten er reserveringen gemaakt worden voor toekomstige investeringen of financiële tegenvallers. Daarna blijft er meestal nog maar een klein percentage netto winst over.
De spreiding is daarbij enorm, variërend van €220.000 tot €680.000 per FTE dierenarts. Er zijn dus een behoorlijk aantal praktijken waar het inkomen van de ondernemer niet erg hoog is. Een goede praktijkvoering, waarbij een degelijk plan gemaakt wordt voor de nabije toekomst, met daarbij een goede financiële planning en regelmatige monitoring op de voortgang is essentieel om te zogen voor een duurzame onderneming, waarbij zowel het personeel als de ondernemer een fatsoenlijk inkomen kunnen genereren en er daarnaast voldoende investeringsruimte overblijft om de praktijk te kunnen blijven ontwikkelen.
We kunnen concluderen dat het met een goed lopende praktijk prima mogelijk is een mooi belegde boterham te verdienen. Dierenartsen die slapend rijk worden of die geldwolven zijn, zoals de media ons wil doen geloven, zien wij echter maar weinig.